گرمایش گلخانه با هیتر گازی به صرفه تر است یا برقی؟

آیا قصد خرید هیتر یا بخاری برای گلخانه خود دارید؟ انتخاب میان هیتر برقی و هیتر گازی، یکی از مهم‌ترین تصمیمات برای حفظ دمای مناسب گیاهان در فصول سرد سال است. برای یافتن پاسخ دقیق‌ تر به این پرسش که کدام گزینه اقتصادی‌ تر و مناسب‌ تر است، پیشنهاد می‌ کنیم مقاله‌ ای از وبلاگ EIG شاپ را مطالعه کنید. این مقاله به بررسی مزایا و معایب بخاری گازی و هیتر برقی برای گلخانه پرداخته است تا بتوانید بهترین انتخاب را برای سیستم گرمایشی گلخانه خود داشته باشید.

⚙️ پیشنهاد مستقیم کارخانه

🔍 بررسی محصول

بخاری گلخانه گازی PF240 هزار

• قابل استفاده در گلخانه های صنعتی و نیمه صنعتی
• بسیار به صرفه و بادوام
• مجهز به دودکش برای انتقال آلاینده ها به بیرون از گلخانه

مشاهده قیمت و خرید آنلاین مشاوره رایگان کارشناس فروش

تراز انرژی و اهمیت محاسبه گرمایش در گلخانه

تراز انرژی گلخانه به شکل ساده به صورت زیر محاسبه می‌ شود:

Ql = Qh + Qs

که در آن:

• Ql مجموع تلفات انرژی (کیلوکالری بر ساعت)

• Qh انرژی گرمایی اضافی مورد نیاز برای رسیدن به دمای مطلوب

• Qs انرژی خورشیدی ورودی

با اندازه‌ گیری انرژی خورشیدی و محاسبه تلفات انرژی، مقدار انرژی گرمایشی لازم به شکل زیر محاسبه می‌ شود:

Qh = Ql – Qs

این رابطه نشان می‌ دهد که هرچه انرژی خورشیدی گلخانه بیشتر باشد، نیاز به گرمایش مصنوعی کاهش می‌ یابد و این امر اهمیت طراحی گلخانه از لحاظ زاویه و جنس پوشش را برجسته می‌ کند.

تلفات انرژی گرمایشی در گلخانه

تلفات انرژی گلخانه از سه مسیر اصلی ایجاد می‌ شود: پوشش، سازه و باد.

تلفات پوشش

پوشش گلخانه، شامل شیشه، پلاستیک یا پلی‌ کربنات، مهم‌ ترین مسیر خروج گرماست. تلفات پوشش با فرمول زیر محاسبه می‌ شود:

L_cover = U * A * (T_inside – T_outside)

که در آن:

• U ضریب انتقال حرارت پوشش

• A مساحت پوشش

• T_inside دمای مطلوب داخل گلخانه

• T_outside کمینه دمای محیط بیرون

جدول زیر نمونه‌ ای از ضریب انتقال حرارت پوشش‌ ها را نشان می‌ دهد:

مقایسه اقتصادی هیتر گازی و برقی

مقایسه اقتصادی هیترهای گازی و برقی بستگی به عوامل مختلف دارد، از جمله قیمت انرژی، راندمان هیتر، حجم گلخانه و نوع پوشش. جدول زیر مقایسه‌ ای عملی ارائه می‌ دهد:

هیتر گازی برای گلخانه

هیترهای گازی به دلیل راندمان بالا و هزینه سوخت کمتر، یکی از گزینه‌ های پرطرفدار در گرمایش گلخانه‌ ها هستند. این هیترها می‌ توانند دمای محیط را به سرعت به مقدار مطلوب برسانند. راندمان هیترهای گازی معمولی بین ۸۰ تا ۹۰ درصد است و گرمای تولید شده به صورت مستقیم به محیط منتقل می‌ شود.

با این حال، هیترهای گازی نیازمند سیستم تهویه مناسب هستند تا میزان CO₂ و رطوبت کنترل شود و از احتراق ناقص جلوگیری گردد. بررسی‌ ها نشان می‌ دهد که هیترهای گازی می‌ توانند در شرایط بهینه، هزینه انرژی گرمایشی را تا ۳۰ تا ۴۰ درصد نسبت به هیتر برقی کاهش دهند.

هیتر برقی در گلخانه

هیترهای برقی برای گلخانه‌ های کوچک یا متوسط مناسب هستند. این هیترها مزایایی مانند نصب آسان، نیاز به فضای کم و عدم تولید آلاینده دارند. امکان کنترل دقیق دما با ترموستات دیجیتال نیز باعث می‌ شود که هیتر برقی برای گلخانه‌ های حساس به تغییرات دما مناسب باشد.

معایب اصلی این سیستم‌ ها شامل هزینه بالای برق و محدودیت در گرمایش گلخانه‌ های بزرگ است. مصرف برق برای تولید هر کیلوکالری گرما به طور متوسط ۴ تا ۵ برابر هزینه گاز طبیعی است و در گلخانه‌ های با حجم زیاد اقتصادی نیست.

با توجه به تلفات انرژی (L = L_cover + L_frame + L_wind) و انرژی خورشیدی موجود، گلخانه‌ هایی که نیاز گرمایشی بالایی دارند، هیتر گازی گزینه بهینه‌ تری است، در حالی که هیتر برقی برای گلخانه‌ های کوچک یا با کنترل دقیق دما مناسب‌ تر است.

استفاده ترکیبی از هیتر گازی و برقی

یکی از راهکارهای بهینه برای مدیریت انرژی، استفاده ترکیبی از هیتر گازی و برقی است. در این روش، در ساعات روز و زمانی که انرژی خورشیدی کافی است، از هیتر برقی برای تنظیم جزئی دما استفاده می‌ شود و در ساعات شب یا سرمای شدید، هیتر گازی وارد مدار می‌ شود تا دمای مطلوب حفظ شود.

این روش موجب کاهش مصرف سوخت و هزینه‌ های عملیاتی می‌ شود و امکان کنترل دقیق دما و رطوبت را فراهم می‌ آورد. بهره‌ گیری از سیستم ترکیبی، به‌ ویژه در گلخانه‌ های مجهز به اتوماسیون هوشمند، می‌ تواند تا ۱۵–۲۰ درصد مصرف انرژی کل را کاهش دهد و کیفیت محصول را بهبود بخشد.

تأثیر پوشش و سازه گلخانه

نوع پوشش و سازه گلخانه نقش تعیین‌ کننده‌ ای در انتخاب سیستم گرمایشی دارد. پوشش‌ هایی با ضریب انتقال حرارت پایین، مانند شیشه دو لایه و پلی‌ کربنات دو جداره، تلفات انرژی کمتری دارند و نیاز به هیتر کمتر است. در مقابل، گلخانه‌ های پلاستیکی تک لایه و سازه‌ های قدیمی موجب افزایش تلفات انرژی می‌ شوند و استفاده از هیتر برقی برای آنها اقتصادی نیست.

تأثیر باد و تبادل هوا

سرعت باد و تعداد دفعات تبادل هوای طبیعی نیز بر نیاز گرمایشی گلخانه تأثیر دارد. افزایش سرعت باد و تبادلات هوای داخل باعث افزایش تلفات انرژی می‌ شود. برای مثال، افزایش سرعت باد از ۲۴ به ۴۸ کیلومتر بر ساعت می‌ تواند تلفات انرژی را تا ۱۲ درصد افزایش دهد. نصب بادشکن و کنترل منافذ هوایی، به‌ ویژه در مناطق بادخیز، تأثیر قابل توجهی در کاهش مصرف انرژی دارد.

در گلخانه‌ های مناطق بادخیز، استفاده از هیتر گازی اقتصادی‌ تر است، زیرا هیتر برقی برای جبران تلفات باد شدید نیازمند مصرف برق بالا خواهد بود.

جدول هزینه مصرف برق و گاز هیتر گلخانه

• در سال ۱۴۰۴، نرخ تأمین برق برای مشترکان کشاورزی به ازای هر کیلو وات‌ ساعت ۹,۵۳۷ ریال تعیین شده است.
• نرخ گاز طبیعی برای بخش کشاورزی در دوره سرد (۱۶ آبان تا ۱۵ فروردین) ۶۹۰ ریال به ازای هر مترمکعب و در دوره گرم (۱۶ فروردین تا ۱۵ آبان) ۱,۱۵۰ ریال به ازای هر متر مکعب تعیین شده است.

آیا استفاده از بخاری برقی در گلخانه به‌ صرفه‌ تر از هیتر گازی است؟

با توجه به اینکه برای تولید یک کیلو وات‌ ساعت برق، تقریباً ۱۰ مترمکعب گاز مصرف می‌ شود، هزینه تولید یک کیلو وات‌ ساعت برق معادل:

۹۵۳ ریال × ۱۰ = ۹,۵۳۰ ریال

در حالی که هزینه تولید همان مقدار انرژی حرارتی با استفاده از گاز، معادل:

۱,۵۷۰ ریال × ۱۰ = ۱۵,۷۰۰ ریال

بنابراین، تولید یک کیلو وات‌ ساعت انرژی حرارتی با استفاده از گاز، تقریباً ۶,۱۷۰ ریال ارزان‌ تر از تولید همان میزان انرژی با استفاده از برق است.

در نتیجه، استفاده از گاز به‌ عنوان منبع انرژی حرارتی، از نظر اقتصادی مقرون‌ به‌ صرفه‌ تر از استفاده از برق می‌ باشد.

سخن آخر

در این متن از وبسایت کارخانه EIG، هیتر برقی و هیتر گازی گلخانه با یکدیگر مقایسه شده اند. همان طور که در متن گفته شد، هزینه استفاده از بخاری برقی در گلخانه مقدار بسیار کمی، از هزینه استفاده از هیتر گازی بالاتر بود. اما با توجه به مزیت های استفاده از هیتر برقی و عدم نیاز به هزینه اضافی لوله کشی گاز و نصب دودکش، استفاده از هیتر های برقی پر قدرت در گلخانه هایی که از برق کشاورزی بهره مند می باشند، توصیه می شود.